Zorgregeling of omgangsregeling: wat is het verschil?
In de wet staan twee begrippen. Een zorgregeling gaat over de verdeling van de zorg- en opvoedingstaken als jullie allebei het gezag hebben. Een omgangsregeling gaat over het contact tussen je kind en de ouder die geen gezag heeft. In het dagelijks leven zegt bijna iedereen omgangsregeling, ook als het eigenlijk om een zorgregeling gaat. Op deze pagina doen we dat ook.
Belangrijker: er is geen model dat de overheid voorschrijft. Jullie bepalen samen wanneer de kinderen bij wie zijn, hoe vaak en hoe lang. Dat geeft vrijheid, en tegelijk de opdracht om iets te kiezen dat echt bij jullie kinderen past. De Rijksoverheid legt de basis uit op de pagina over omgang met je kind na een scheiding.
Wat moet er in een ouderschapsplan staan?
Ben je getrouwd of had je een geregistreerd partnerschap, dan maak je bij de scheiding verplicht een ouderschapsplan. Dat geldt ook als je samenwoonde en jullie samen het gezag hebben. Jullie ondertekenen het allebei. Volgens de Rijksoverheid staat er in elk geval in:
- hoe jullie je kind bij het plan hebben betrokken;
- hoe jullie de zorg- en opvoedingstaken verdelen, of hoe de omgang geregeld is;
- hoe jullie elkaar informeren over je kind;
- hoe jullie grote beslissingen nemen, bijvoorbeeld over de school;
- hoe jullie de kosten verdelen, zoals de kinderalimentatie.
Het schema zelf is dus maar een deel van het plan. Hieronder de ritmes die je het vaakst tegenkomt. Zie ze als voorbeelden, niet als regels.
Hoe werkt week-op-week-af?
De kinderen zijn een hele week bij jou en daarna een hele week bij de andere ouder. De wissel valt vaak op vrijdag na school of op maandag, zodat de kinderen het weekend als overgang hebben.
- Voordelen: weinig wissels, dus minder gesleep met tassen en minder momenten van afscheid. Overzichtelijk voor jullie allebei.
- Let op: voor een peuter of kleuter is een week zonder een van de ouders lang. Sommige ouders voegen daarom een tussenmoment toe, zoals een avondje eten halverwege de week.
- Past vaak bij: schoolkinderen en tieners, en ouders die niet te ver uit elkaar wonen.
Wat is het 2-2-3-schema?
Maandag en dinsdag bij de ene ouder, woensdag en donderdag bij de andere, vrijdag tot en met zondag weer bij de eerste. De week erna draait het om.
- Voordelen: de kinderen zijn nooit langer dan drie dagen weg bij een van jullie. Dat is fijn voor jonge kinderen.
- Let op: veel wissels. Dat vraagt dat jullie dicht bij elkaar wonen, goed overleggen en dubbele spullen hebben, van tandenborstel tot regenlaarzen.
- Past vaak bij: baby’s, peuters en kleuters, met ouders die soepel met elkaar communiceren.
Hoe werkt het 5-2-2-5-schema?
Elke ouder heeft vaste doordeweekse dagen, bijvoorbeeld maandag en dinsdag bij jou, woensdag en donderdag bij de ander. De weekenden van vrijdag tot en met zondag wisselen jullie af. Zo heb je om de week vijf dagen en om de week twee. Je hoort het ook wel het 2-2-5-5-schema noemen.
- Voordelen: vaste dagen geven houvast. Je kind weet dat het op woensdag altijd vanuit hetzelfde huis naar zwemles fietst.
- Let op: ook hier zijn de wissels frequent, en de weekenden lopen per ouder om en om.
- Past vaak bij: basisschoolkinderen met vaste clubs en ouders met vaste werkdagen.
Om het weekend plus woensdagmiddag: wanneer kies je dat?
De kinderen wonen vooral bij één ouder. De andere ouder heeft ze om het weekend en vaak ook een middag doordeweeks, bijvoorbeeld op woensdag na school.
- Voordelen: één vaste thuisbasis door de week. Handig als de ouders verder van elkaar wonen of als een van jullie onregelmatig werkt.
- Let op: de ouder met de weekenden mist het gewone leven, zoals huiswerk en sportwedstrijden. Een vaste doordeweekse middag maakt dat kleiner.
- Past vaak bij: situaties met afstand of werk dat geen gelijke verdeling toelaat.
Hoe verdeel je de vakanties en feestdagen?
Bij vakanties schuift het gewone schema meestal opzij. Veel ouders delen de zomervakantie in twee helften en wisselen elk jaar wie de eerste helft heeft. Kortere vakanties gaan om en om of worden ook gehalveerd. Voor feestdagen zoals Kerst, Sinterklaas, Pasen en verjaardagen is het slim om het jaren vooruit af te spreken, bijvoorbeeld de even jaren bij jou en de oneven jaren bij de ander.
- Spreek af tot wanneer je de vakantieplannen doorgeeft.
- Zet ook vast wat er gebeurt met een weekend dat door een vakantie wegvalt.
- Houd rekening met de schoolvakanties per regio als jullie in verschillende regio’s wonen.
Hoe pas je de omgangsregeling aan als je kinderen ouder worden?
Een schema dat paste bij een kind van drie, past zelden nog bij een kind van dertien. Tieners hebben bijbaantjes, vrienden en sport, en willen meer zeggenschap. Een korte-wisselschema dat voor een peuter goed werkte, voelt dan als gesleep. Omgekeerd kan een kind dat naar de middelbare school gaat juist rust zoeken in vaste weken.
Wil je de omgangsregeling wijzigen, begin dan met een gesprek met je ex en vraag je kind wat het vindt. Leg de nieuwe afspraken daarna vast in een aangepast ouderschapsplan. Het Juridisch Loket legt uit hoe dat werkt en welke stappen je kunt zetten.
Wanneer schakel je een mediator of de rechter in?
Lukt het niet om er samen uit te komen, dan kan een mediator helpen. Die kiest geen kant, maar helpt jullie om tot afspraken te komen die jullie allebei kunnen dragen.
Komen jullie ook dan niet tot een akkoord, dan kan de rechter een regeling vaststellen. Kinderen vanaf 8 jaar worden in zo’n procedure meestal uitgenodigd voor een kindgesprek, zodat de rechter hun kant van het verhaal hoort. Hoe de procedure verloopt, lees je bij de Rechtspraak. Voor advies over jouw situatie kun je terecht bij het Juridisch Loket of een advocaat.
Je schema invullen in PAM
Ben je weer aan het daten, dan bepaalt je omgangsregeling wanneer je vrij bent. In PAM vul je je schema in de Zorgkalender in een paar seconden in. Kies om de week, om het weekend of een vakantieverdeling en de app vult de kalender automatisch. PAM vergelijkt jouw schema met dat van een andere ouder en laat de mogelijke tijd samen zien. Hoe je daarmee een nieuwe relatie opbouwt, lees je bij co-ouderschap en daten, en tips voor de eerste afspraken vind je bij daten met kinderen. Meer over de app zelf vind je op de pagina over de dating app voor alleenstaande ouders.
Word lid van PAM →Veelgestelde vragen
- Wat is een normale omgangsregeling?
- Een standaard of normale omgangsregeling bestaat niet. Ouders bepalen samen hoe vaak en hoe lang de kinderen bij wie zijn. Veel gekozen schema’s zijn week-op-week-af, 2-2-3, 5-2-2-5 en om het weekend met een middag doordeweeks.
- Wat is het verschil tussen een zorgregeling en een omgangsregeling?
- Een zorgregeling verdeelt de zorg- en opvoedingstaken tussen ouders die allebei het gezag hebben. Een omgangsregeling gaat over het contact met de ouder die geen gezag heeft. In de praktijk wordt omgangsregeling vaak voor allebei gebruikt.
- Welke omgangsregeling past bij een baby of peuter?
- Veel ouders kiezen bij jonge kinderen voor kortere blokken, zoals het 2-2-3-schema, zodat het kind niet lang zonder een van de ouders is. Dat vraagt wel dat jullie dicht bij elkaar wonen en goed overleggen. Bekijk wat bij jullie kind en jullie situatie past.
- Hoe kan ik een omgangsregeling wijzigen?
- Begin met een gesprek met de andere ouder en betrek je kind erbij. Komen jullie samen tot nieuwe afspraken, leg die dan vast in een aangepast ouderschapsplan. Lukt dat niet, dan kan een mediator helpen of kan de rechter een regeling vaststellen. Het Juridisch Loket legt de stappen uit.
- Vanaf welke leeftijd mag een kind meepraten over de omgangsregeling?
- Ouders horen hun kind te betrekken bij het ouderschapsplan, op een manier die bij de leeftijd past. Komt het tot een procedure, dan worden kinderen vanaf 8 jaar meestal door de rechter uitgenodigd voor een kindgesprek. Meer informatie vind je bij de Rechtspraak.