Krótka odpowiedź: twój nowy związek nie odbiera ci kontaktów z dzieckiem i nie daje byłemu partnerowi prawa do samodzielnej zmiany tego, co ustaliliście. W praktyce jednak to właśnie nowa miłość często staje się początkiem nowego konfliktu. Poniżej odpowiedzi na pytania, które rodzice zadają najczęściej. To informacje ogólne, nie porada prawna w twojej konkretnej sprawie.
Co mówi prawo o władzy rodzicielskiej po rozwodzie?
Sąd, który orzeka rozwód lub separację, ma obowiązek rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej nad dzieckiem. Może przy tym uwzględnić pisemne porozumienie małżonków o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej, jeżeli jest ono zgodne z dobrem dziecka (art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Bez porozumienia sąd może powierzyć wykonywanie władzy obojgu rodzicom albo jednemu z nich, ograniczając prawa drugiego. Opisuje to oficjalnie europejski portal e-Sprawiedliwość.
Innymi słowy: to, z kim się spotykasz, nie jest sprawą, którą były partner może rozstrzygnąć sam. Ale ty też nie możesz sam zdecydować, że od teraz nowy partner odbiera dziecko z przedszkola.
Kto ustala kontakty, gdy rodzice żyją osobno?
Gdy rodzice żyją w rozłączeniu i nie mogą się porozumieć, miejsce pobytu dziecka i kontakty z dzieckiem może ustalić sąd opiekuńczy, czyli wydział rodzinny i nieletnich sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka. Jeśli wymaga tego dobro dziecka, sąd opiekuńczy może później zmienić swoje orzeczenie (art. 106 KRiO).
Warto wiedzieć jeszcze jedno: samo porozumienie rodziców o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej nie wywołuje skutków prawnych. Może być podstawą orzeczenia sądu, ale kartka podpisana tylko przez was dwoje to nie to samo co orzeczenie.
Były partner mówi, że dziecko nie przyjedzie, dopóki jestem z kimś nowym. Czy może tak zrobić?
To, że masz nowego partnera, samo w sobie nie jest powodem do przerwania ustalonych kontaktów. Pierwszym rozsądnym krokiem nie jest prawnik, tylko spokojna rozmowa: co tak naprawdę niepokoi? Najczęściej nie sama nowa osoba, tylko lęk, że „zastąpi“ mamę albo tatę, albo że dzieci zostaną jej przedstawione za szybko.
Powiedz jasno, co robisz, a czego nie: że dzieci jeszcze nie poznały nowej osoby albo że nie stanie się to wcześniej niż za kilka miesięcy, i że twój czas z dziećmi nadal jest twoim czasem z dziećmi. To jedno zdanie często uspokaja bardziej niż wszystkie argumenty.
A jeśli nadal nie możemy się porozumieć?
Wtedy warto spróbować mediacji. Mediację prowadzi się na podstawie umowy o mediację albo postanowienia sądu kierującego rodziców do mediacji. Porozumienie zawarte przed mediatorem ma formę pisemną i podpisują je oboje rodzice oraz mediator. Mediacja to nie porażka. To miejsce, w którym oboje możecie powiedzieć, czego się boicie, i znaleźć rozwiązanie dobre dla dziecka, a nie tylko dla jednego z dorosłych. W swojej sprawie porozmawiaj z mediatorem albo z prawnikiem.
Czy nowy partner może być przy przekazywaniu dziecka?
Nie ma na to osobnej reguły, więc to kwestia rozsądku i szacunku. Przez pierwsze miesiące przekazuj dziecko sam. Sobotni poranek, kiedy pod klatką czeka nie tylko tata, ale i obca kobieta, może być dla dziecka za dużo. Gdy związek jest stabilny, a dzieci znają partnera, sytuacja jest inna, ale i wtedy warto wcześniej porozmawiać z drugim rodzicem.
Czy mogę wyjechać z dziećmi i nowym partnerem?
Jeśli wyjazd przypada na twój czas kontaktów, to w zasadzie jest to twój czas. Ale wyjazd z osobą, której dziecko jeszcze dobrze nie zna, to duży krok. Zacznij od jednodniowej wycieczki, na przykład nad jezioro albo w góry, zanim zaplanujecie razem tydzień. Jeśli jedziecie za granicę, sprawdź, jakie dokumenty i zgody są potrzebne, i porozmawiaj z drugim rodzicem odpowiednio wcześnie.
Jak napisać do byłego partnera, żeby nie skończyło się kłótnią?
Gdy przyjdzie czas, by powiedzieć, najlepiej działa krótka i spokojna wiadomość albo rozmowa, bez świadków i bez dzieci obok. Przykład, który możesz dopasować:
„Chcę, żebyś usłyszała to ode mnie: od jakiegoś czasu spotykam się z kimś. Dzieci jeszcze go nie poznały. Gdy przyjdzie odpowiedni moment, zrobię to spokojnie, krótkim spotkaniem w neutralnym miejscu, i wcześniej ci powiem. Nasze ustalenia dotyczące dzieci pozostają bez zmian.“
Czego nie powinno być w takiej wiadomości: opisu nowej osoby, porównań z byłym, wyrzutów o przeszłość, prośby o zgodę. Nie potrzebujesz pozwolenia, ale zależy ci, żeby drugi rodzic nie czuł się oszukany. Jeśli odpowiedź jest gniewna, nie odpisuj od razu. Odczekaj dzień.
Najczęstszy błąd
Pozwolić, by wiadomość dotarła do byłego partnera przez dzieci. „Tata ma dziewczynę“ z ust siedmiolatka brzmi zupełnie inaczej niż z twoich. Jeśli związek staje się poważny, a dzieci wkrótce mają poznać nową osobę, powiedz to sam.
Do godzenia randek z kontaktami PAM ma funkcję Custody Schedule: wpisujesz grafik dzieci i widzisz, z kim masz wspólne wolne dni. Wtedy spotykacie się, gdy oboje naprawdę macie czas, i nie musisz wybierać między dzieckiem a nową osobą. Aplikacja działa na razie po angielsku.
Jak przedstawić dzieciom partnera, przeczytasz w artykule jak przedstawić nowego partnera dzieciom. Jeśli dopiero zaczynasz, zacznij od sześciu kroków dla samotnych rodziców. Ojcom, którzy widują dzieci co drugi weekend, przyda się dziennik z dwóch tygodni.
Pobierz PAM →Najczęstsze pytania
- Czy muszę mówić byłemu partnerowi o nowym związku?
- Nie ma takiego obowiązku. Ale gdy związek staje się poważny, a dzieci wkrótce mają poznać nową osobę, warto powiedzieć samemu, krótko i spokojnie, żeby wiadomość nie dotarła przez dzieci.
- Czy były partner może wstrzymać kontakty z powodu mojego nowego związku?
- Sam nowy związek nie jest powodem do przerwania kontaktów. Gdy rodzice nie mogą się porozumieć, kontakty może ustalić sąd opiekuńczy, a wcześniej warto spróbować mediacji.
- Czy nasze ustne lub pisemne porozumienie o dzieciach jest wiążące?
- Samo porozumienie rodziców o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej nie wywołuje skutków prawnych. Może jednak zostać uwzględnione przez sąd w orzeczeniu, jeśli jest zgodne z dobrem dziecka.
- Jak wygląda mediacja?
- Prowadzi się ją na podstawie umowy o mediację albo postanowienia sądu. Porozumienie ma formę pisemną i podpisują je oboje rodzice oraz mediator.
- Czy nowy partner może odbierać dziecko z przedszkola?
- Warto to ustalić z drugim rodzicem. Przez pierwsze miesiące lepiej, żeby dziecko odbierali i przekazywali sami rodzice.